دانشگاه شیراز مجله مطالعات آموزش و یادگیری 2228-5075 17 1 2025 03 21 Academic Tendency: Factor Structure and Psychometric Properties of the Bolton Uni-Stride Scale (BUSS) سخت‌رویی تحصیلی: ساختار عاملی و ویژگی‌های روان‌سنجی مقیاس تک‌گامی بولتن 1 16 8118 10.22099/jsli.2025.8118 FA فاطمه الماسی دانشجوی دکترا روانشناسی تربیتی،دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی،دانشگاه شهید بهشتی،تهران،ایران. 0009-0004-3557-4423 امید شکری عضو هیئت علمی دانشکده روانشناسی ، دانشگاه شهید بهشتی Journal Article 2023 06 30 This research was conducted with the aim of analyzing the psychometric properties of the Bolton Uni-Stride Scale (BUSS) (Kannangara et al., 2020) for measuring academic tenacity in Iranian students. Four hundred undergraduate students of Shahid Beheshti University (200 female and 200 male) who were selected through convenience sampling method in the first academic semester of 2022-2023, answered the Bolton Uni-Stride Scale (BUSS), the Brief Regulation of Motivation Scale (BRMS) and the Motivational Persistence Scale (MPS). The results of the principal components analysis supported the one-factor structure of the academic tenacity scale. Further, the results of confirmatory factor analysis also showed that the single-factor structure of the scale had a good fit with the data. In addition, the results related to the correlation between academic tenacity and regulation of motivation and motivational persistence also supported the scale's convergent validity. Cronbach’s alpha for the Bolton Uni-Stride Scale was 0.86. In sum, the results provided convincing evidence in support of the theoretical origin of the Bolton Uni-Stride Scale for measuring academic tenacity and its technical characteristics of validity and reliability in the sample of Iranian students. این پژوهش با هدف تحلیل ویژگی‌های روان‌سنجی مقیاس تک‌گامی بولتن (Kannangara et al. 2020) برای سنجش سخت‌رویی تحصیلی در دانشجویان ایرانی انجام شد. 400 دانشجوی کارشناسی دانشگاه شهید بهشتی (200 زن و 200 مرد) که به‌صورت در دسترس در نیمسال تحصیلی اول 1402-1401 انتخاب شدند، به مقیاس تک‌گامی بولتن، نسخه کوتاه مقیاس نظم‌بخشی انگیزشی و مقیاس پایستگی انگیزش پاسخ دادند. نتایج تحلیل مولفه‌های اصلی، از ساختار تک‌عاملی مقیاس سنجش سخت‌رویی حمایت کرد. در ادامه، نتایج تحلیل عاملی تاییدی نیز نشان داد که ساختار تک‌عاملی مقیاس با داده‌ها برازش مطلوبی داشت. علاوه‌بر این، نتایج مربوط به همبستگی بین سخت‌رویی تحصیلی با نظم‌بخشی انگیزشی و پایستگی انگیزشی از روایی همگرای مقیاس نیز حمایت کرد. ضریب همسانی درونی مقیاس تک‌گامی بولتن، 86/0 به دست آمد. درمجموع، نتایج این مطالعه شواهد قانع‌کننده‌ای در دفاع از خاستگاه نظری زیربنایی مقیاس تک‌گامی بولتن برای سنجش سخت‌رویی تحصیلی و مشخصه‌های فنی روایی و پایایی آن در نمونه دانشجویان ایرانی، فراهم آورد.

https://jsli.shirazu.ac.ir/article_8118_2da179d78afcafccc1111c6546d0bcdb.pdf

دانشگاه شیراز مجله مطالعات آموزش و یادگیری 2228-5075 17 1 2025 03 21 The Exploration of Factors Related to Teachers’ Digital Competency and Teaching Quality واکاوی عوامل مرتبط بین شایستگی دیجیتال معلمان و کیفیت تدریس 17 36 8119 10.22099/jsli.2025.8119 FA مرضیه دهقانی دانشیار، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران شیوا صالحی دانش آموخته دکتری، گروه روش ها و برنامه های درسی و آموزشی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. اسماعیل عظیمی یانچشمه استادیار و عضو هیئت علمی دانشگاه تربیت مدرس محمد جوادی پور دانشیار، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران. کیوان صالحی دانشیار، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران. 0000-0001-8673-4248 فاطمه نارنجی ثانی دانشیار، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران. Journal Article 2024 10 19 This study aims to examine the role of teachers’ digital competencies in teaching quality and propose strategies to enhance education in the digital age. Using a qualitative approach, the research employed a systematic review of 33 credible scholarly sources published between 2012 and 2023. Data were analyzed through thematic analysis using MAXQDA software. The findings revealed six main factors with fourteen components that shape the relationship between teachers’ digital competencies and teaching quality. These factors include: effective classroom management (personal support and learner empowerment), deep learning (learning facilitation, effective instruction, and knowledge and skill development), higher-order thinking (development of cognitive processes and cognitive activation), learner-centeredness (attitudinal and motivational transformation and adaptation to learner needs), academic capabilities (content, pedagogical, and technological literacy), and effective assessment (feedback organization and self-assessment). The results demonstrate that teachers’ digital competencies exert a complex and multidimensional influence on the quality of instruction, contributing significantly to teaching and learning improvement through various factors. These insights provide practical guidance for educators and policymakers seeking to upgrade instruction in the digital era. هدف این پژوهش بررسی نقش شایستگی‌های دیجیتال معلمان در کیفیت تدریس آنان و ارائه راهکارهایی برای بهبود آموزش در عصر دیجیتال است. این پژوهش به‌صورت کیفی و با مرور نظام‌مند براساس 33 منبع علمی معتبر از سال‌های 2012 تا 2023 انجام شد و داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار MAXQDA و روش تحلیل مضمون، تحلیل گردید. نتایج نشان داد که شش عامل اصلی شامل 14 مؤلفه، عوامل مرتبط بین شایستگی‌های دیجیتال معلمان و کیفیت تدریس آنان را شکل می‌دهند. این عوامل عبارت‌اند از: مدیریت مؤثر کلاس (با مؤلفه‌های حمایت و رشد فردی و توانمندسازی یادگیرندگان)، یادگیری عمیق (با مولفه‌های تسهیل یادگیری، آموزش اثربخش و توسعه دانش و مهارت)، سطوح بالای تفکر (با مولفه‌های توسعه فرایندهای تفکر و فعال‌سازی شناختی)، فراگیرمحوری (با مولفه‌های تحول در نگرش و انگیزه و سازگاری با نیازها)، توانمندی‌های علمی (با مولفه‌های سواد محتوایی، سواد آموزشی و سواد فناوری) و ارزیابی مؤثر (با مولفه‌های سازمان‌دهی بازخوردها و خودارزیابی). یافته‌ها نشان دادند که شایستگی‌های دیجیتال معلمان تأثیری پیچیده و چندبُعدی بر کیفیت تدریس دارند و ازطریق عوامل متعددی در بهبود فرایند تدریس و یادگیری نقش مهمی ایفا می‌کنند. این نتایج می‌تواند راهنمایی مؤثر برای سیاست‌گذاران آموزشی و معلمان برای ارتقای آموزش در عصر دیجیتال باشد.

https://jsli.shirazu.ac.ir/article_8119_8d9ee4abb70f7d888bf6da596375962e.pdf

دانشگاه شیراز مجله مطالعات آموزش و یادگیری 2228-5075 17 1 2025 03 21 Structural-Interpretive Analysis of the Professional Identity of Faculty Members in the Post-Corona Era with Emphasis on Teaching: A Mixed-Methods Study تحلیل ساختاری تفسیری هویت حرفه‌ای اعضای هیات علمی در پساکرونا با تأکید بر تدریس: یک مطالعه آمیخته 37 62 8120 10.22099/jsli.2025.8120 FA مصطفی باقریان فر استادیار، گروه نوآوری آموزشی و درسی، موسسه پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی 0000-0001-5552-7887 سید هدایت اله داورپناه استادیار، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی وروانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران Journal Article 2024 11 19 The present study aimed to conduct a structural interpretive analysis of the professional identity of faculty members in the post- COVID-19 period, with an emphasis on teaching. This research, grounded in pragmatism and employing a mixed-methods approach, was conducted sequentially in an exploratory manner, and data were collected in two phases (qualitative and quantitative). In the qualitative phase, purposive sampling was carried out using the key informant method and the criterion of "theoretical saturation," involving 21 faculty members and academic experts who participated in unstructured interviews. The interview data were analyzed using thematic analysis. To collect data in the quantitative phase, a developed questionnaire was given to a focal group consisting of 10 faculty members. To determine the relationships among indicators and achieve a structural-interpretive model, structural interpretive modeling was employed. The findings indicated that the indicators of the professional identity of faculty members in the post-COVID era, with an emphasis on teaching, include professional ethics, enthusiasm and willingness for further learning, changes in beliefs and attitudes toward teaching, up-to-datedness, engagement with learners, participatory professionalism, changes and transformations in teaching methods, emotional and academic support for other instructors in online teaching, self-regulation in learning, media literacy, networking and collaboration, active presence in collective media and utilization of them, mentoring relationships, improvement of social relationships, self-confidence, and flexibility. The results showed that by embracing changes and taking advantage of new opportunities, professors can strengthen their professional identity along a path of growth and adaptation to global conditions. Ultimately, creating a friendly atmosphere and positive communication among faculty members will lead to an environment where students and faculty have positive interactions and a sense of belonging to the university community. پژوهش حاضر با هدف تحلیل ساختاری تفسیری هویت حرفه‌ای اعضای هیئت‌علمی در زمان پساکرونا با تأکید بر تدریس صورت گرفت. این پژوهش با ماهیت عملگرایی و رویکرد آمیخته از نوع اکتشافی متوالی انجام شد و دادههای پژوهش طی دو مرحله (کیفی، کمّی) جمعآوری گردید. در بخش کیفی، نمونهگیری با استفاده از رویکرد هدفمند از نوع روش صاحبنظران کلیدی و معیار «اشباع نظری» با 21 نفر از اعضای هیئت‌علمی و خبرگان دانشگاهی مصاحبه بدون ساختار انجام گرفت. تحلیل مصاحبهها با استفاده از روش تحلیل مضمون صورت گرفت. در بخش کمّی به‌منظور جمعآوری دادهها پرسش‌نامة تدوین‌شده در اختیار گروه کانونی متشکل از 10 نفر از اعضای هیئت‌علمی قرار داده شد. برای تعیین ارتباط بین نشانگرها و دستیابی به الگوی ساختاری - تفسیری آن از روش مدل‌سازی ساختاری ـ تفسیری استفاده شد. یافتهها حاکی از آن بود که نشانگرهای هویت حرفهای اعضای هیئت‌علمی در زمان پساکرونا با تأکید بر تدریس شامل اخلاق حرفهای، رغبت و تمایل به یادگیری بیشتر، تغییر در باورها و نگرش نسبت به تدریس، بهروز بودن، همراهی با فراگیران، حرفهای‌گرایی مشارکتی، تغییر و تحول در شیوههای تدریس، حمایت عاطفی و علمی از سایر مدرسان در تدریس آنلاین، خودراهبری در یادگیری، سواد رسانهای، شبکهسازی و همکاری، حضور فعال در رسانههای جمعی و بهرهگیری از آن‌ها، روابط مربیگری، بهبود روابط اجتماعی، خودباوری و انعطافپذیری بود. نتایج نشان داد استادان با پذیرش تغییرات و بهرهگیری از فرصتهای جدید میتوانند هویت حرفهای خود را در مسیر رشد و تطابق با شرایط جهانی تقویت نمایند. در نهایت، ایجاد فضای دوستانه و ارتباطات مثبت بین اعضای هیئت‌علمی منجر به فضایی خواهد شد که دانشجویان و اعضای هیئت‌علمی با همدیگر ارتباطات مثبت و احساس تعلق نسبت به محیط دانشگاه داشته باشند.

https://jsli.shirazu.ac.ir/article_8120_cbf01f8e29bf9b5fde0216e94a0ac82c.pdf

دانشگاه شیراز مجله مطالعات آموزش و یادگیری 2228-5075 17 1 2025 03 21 The Effect of Identity-based Motivation on Students' Academic Engagement تاثیر انگیزش هویت محور بر درگیری تحصیلی دانش آموزان 63 78 8124 10.22099/jsli.2025.8124 FA نرجس عباسی دانشجو دکتری روان‌شناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران محبوبه فولادچنگ دانشیار بخش روان شناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران. فریده یوسفی دانشیار بخش روان شناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران. راضیه شیخ الاسلامی دانشیار بخش روان شناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران. مسعود فضیلت پور دانشیار بخش روان شناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران. Journal Article 2024 09 22 The present study examined the efficacy of the "Path to Success" educational program, grounded in identity-based motivation theory, in fostering students' academic engagement. Employing a quasi-experimental design, the research incorporated pre-test, post-test, and follow-up assessments, along with a control group for comparison. To achieve this, two ninth-grade classes of female students enrolled in the 2023-2024 academic year in Galehdar (Fars Province) were selected using convenience sampling. These classes were then randomly assigned to either the experimental group (21 students) or the control group (21 students). The experimental group participated in the "Path to Success" intervention, consisting of 11 structured sessions, each lasting 70 minutes, while the control group continued with standard school instruction. Academic engagement levels for both groups were measured at three intervals: before the intervention, immediately after, and six weeks post-intervention. Results from multivariate covariance analysis demonstrated a significant increase in behavioral, agentic, cognitive, and emotional academic engagement among the experimental group. This improvement persisted through the follow-up stage for all dimensions, except for the emotional aspect. These findings suggest that identity-based motivation training is a promising approach for enhancing students' academic engagement. هدف پژوهش حاضر تعیین میزان اثربخشی برنامه آموزشی «مسیرموفقیت» مبتنی بر نظریه انگیزش هویت‌محور بر درگیری تحصیلی دانش‌آموزان بود. روش پژوهش حاضر از نوع شبه آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری با گروه کنترل بود. بدین منظور، از بین کلاس‌های نهم دوره متوسطه اول دخترانه که در سال تحصیلی 1403-1402 در شهرگله‌دار (استان فارس) مشغول به تحصیل بودند، دو کلاس با روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در گروه آزمایش (21 نفر) و گروه کنترل (21 نفر) قرار ‌گرفتند. گروه آزمایش مداخله‌ آموزشی با آموزش برنامه «مسیرموفقیت» مبتنی بر نظریه انگیزش هویت‌محور طی 11 جلسه 70 دقیقه‌ای دریافت کردند. گروه کنترل، گروه بدون دریافت آموزش خاصی بود که آموزش‌های معمول مدرسه را دریافت کردند. آزمودنی‌های هر دو گروه آزمایش و کنترل در سه مرحله پیش و پس از مداخلة آموزشی و دوره پیگیری شش هفته بعد در متغیر درگیری تحصیلی مورد ارزیابی و مقایسه قرار گرفتند. نتایج تحلیل کواریانس چندمتغیره نشان داد که آموزش «مسیر موفقیت» منجر به افزایش درگیری تحصیلی رفتاری، عاملی، شناختی و عاطفی شده است و این تغییر برای همه ابعاد درگیری تحصیلی (به غیر از بعد عاطفی) تا مرحله پیگیری نیز پایدار بوده است. با توجه به نتایج این پژوهش می‌توان گفت که آموزش مبتنی بر انگیزش هویت‌محور برای افزایش درگیری تحصیلی دانش‌آموزان کاربرد موثر دارد.

https://jsli.shirazu.ac.ir/article_8124_6c039c7636b93a6d938ecfbce7378f76.pdf

دانشگاه شیراز مجله مطالعات آموزش و یادگیری 2228-5075 17 1 2025 03 21 Comparison of the Effect of Individual and Collaborative Problem-Solving Methods on Students' Achievement Motivation and Social Skills مقایسه تأثیر دو روش حل مسأله فردی و همیارانه بر انگیزه‌ی پیشرفت و مهارت‌های اجتماعی دانش‌آموزان 79 100 8125 10.22099/jsli.2025.8125 FA فاطمه قوی پنجه کارشناسی ارشد آموزش و پرورش ابتدایی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران قدرت اله خلیفه استادیار، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران 0000-0003-2637-7618 محبوبه البرزی استاد، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران Journal Article 2024 11 20 The aim of this study was to compare the effects of two problem-solving instructional methods—individual and cooperative—on the achievement motivation and social skills of the fifth-grade elementary students in Experimental Science education. This research employed a quantitative, quasi-experimental design with a pre-test–post-test control group format. Using a convenience sampling method, three classes (each consisting of 25 students) were selected from the study population and randomly assigned to two experimental groups and one control group. The experimental groups received instruction through individual and cooperative problem-solving methods, while the control group received no intervention. Data were collected using standardized questionnaires measuring achievement motivation and social skills. The instructional intervention consisted of nine 50-minute sessions of Experimental Science education using the respective problem-solving approaches. Data analysis using ANCOVA revealed that both instructional methods (individual and cooperative) significantly improved students’ achievement motivation and social skills compared to the control group. Furthermore, cooperative problem-solving proved to be more effective than the individual approach. Based on these findings, it is recommended that Experimental Science teachers adopt cooperative problem-solving methods to enhance students’ social skills and motivation for achievement. هدف این پژوهش، مقایسة تأثیر دو روش آموزش مهارت حل مسئله به شیوة فردی و همیارانه بر انگیزه‌ پیشرفت و مهارت‌های اجتماعی دانش‌آموزان پایه پنجم ابتدایی در درس علوم تجربی بود. روش پژوهش با رویکرد کمّی از نوع شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون ـ پس‌آزمون با گروه کنترل بود. از میان جامعه آماری پژوهش، با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس، سه کلاس (هر کدام شامل 25 نفر) انتخاب شدند و به‌صورت تصادفی به دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل گمارده شدند. گروه‌های آزمایش تحت آموزش‌ با روش حل مسئله همیارانه و فردی قرار گرفتند، درحالی‌که گروه کنترل هیچ مداخله‌ای دریافت نکرد. برای جمع‌آوری داده‌های پژوهش از پرسش‌نامه‌های انگیزش پیشرفت و مهارت‌های اجتماعی استفاده شد. آموزش علوم تجربی با روش حل مسئله فردی و همیارانه در 9 جلسه 50 دقیقه‌ای برای دو گروه آزمایش ارائه شد. نتایج تحلیل داده‌ها با استفاده از آزمون تحلیل کواریانس نشان داد که هر دو روش آموزش حل مسئله (فردی و همیارانه) در مقایسه با گروه کنترل، تأثیر معنی‌داری بر افزایش انگیزه پیشرفت و مهارت‌های اجتماعی داشتند. همچنین، نتایج پژوهش بیانگر این بود که روش حل مسئله همیارانه، شیوة مؤثرتر و بهتری نسبت به روش حل مسئله فردی است. با توجه به نتایج به‌دست‌آمده به معلمان پیشنهاد می‌شود که در تدریس علوم تجربی برای تقویت مهارت‌های اجتماعی و انگیزه‌ پیشرفت در دانش‌آموزان از روش حل مسئله همیارانه استفاده کنند.

https://jsli.shirazu.ac.ir/article_8125_822f6b3f0c711badaf40611fc388d3fc.pdf

دانشگاه شیراز مجله مطالعات آموزش و یادگیری 2228-5075 17 1 2025 03 21 The Effectiveness of Cognitive Rehabilitation Intervention on Executive Functions of Underachievement Students: Improving the Regulation of Cognition, Behavior and Emotion اثربخشی مداخله توانبخشی شناختی بر کارکردهای اجرایی دانش‌آموزان کم‌پیشرفت: بهبود تنظیم شناخت، رفتار و هیجان 101 118 8159 10.22099/jsli.2025.8159 FA صغری استوار دانشگاه فرهنگیان Journal Article 2025 03 01 Executive functions are superior actions of the brain's nervous system that perform a set of high-level abilities including cognitive regulation, behavioral regulation, and emotional regulation. The aim of this study was to evaluate the effectiveness of cognitive rehabilitation intervention on executive functions of underachieving students in Shiraz. The research design was a pre-test and post-test with a control group. The statistical population of the research was all underachieving students in Shiraz. From the aforementioned statistical population, 40 students were selected as the research sample by random cluster sampling method and randomly assigned to experimental group (20 students) and control group (20 students). In order to collect research data, the Behavioral Rating Inventory of Executive Functions-Second Edition was used. The cognitive rehabilitation training program was implemented for 10 sessions for the experimental group. The findings from multivariate analysis of covariance showed that cognitive rehabilitation training was effective in improving executive function indices (cognitive regulation, behavioral regulation, and emotional regulation) of underachieving students. In other words, cognitive rehabilitation training has led to improvements in students' executive functions. Given the effectiveness of this program, school specialists and counselors can use this training program to improve the executive functions of underachiever students کارکردهای اجرایی، کنشهای عالی سیستم عصبی مغز هستند که مجموعه‌ای از توانایی‌های سطح بالا شامل تنظیم شناخت، تنظیم رفتار و تنظیم هیجان را انجام می‌دهند. هدف این پژوهش اثربخشی مداخله توان‌بخشی شناختی بر کارکردهای اجرایی دانشآموزان کمپیشرفت شهر شیراز بود. طرح پژوهش، از نوع پیش‌آزمون و پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش کلیه دانش‌آموزان کمپیشرفت شهر شیراز بودند. از بین جامعه آماری مذکور، تعداد 40 دانشآموز به روش نمونهگیری خوشهای تصادفی به‌عنوان نمونه پژوهش انتخاب و به روش تصادفی در دو گروه آزمایش (20 نفر) و کنترل (20 نفر) گمارده شدند. به‌منظور جمعآوری دادههای پژوهش از سیاهه درجهبندی رفتاری کارکردهای اجرایی ـ ویراست دوم استفاده شد. برنامه آموزش توان‌بخشی شناختی به مدت 10 جلسه برای گروه آزمایش اجرا شد. یافتههای حاصل از تحلیل کواریانس چندمتغیری نشان داد که آموزش توان‌بخشی شناختی بر بهبود شاخصکارکردهای اجرایی (تنظیم شناخت، تنظیم رفتار، تنظیم هیجان) دانش‌آموزان کمپیشرفت اثربخش بوده است. به عبارت دیگر، آموزش توان‌بخشی شناختی منجر به بهبود کارکردهای اجرایی دانشآموزان کمپیشرفت شده است. با توجه به اثربخش بودن این برنامه، متخصصان و مشاوران مدرسه میتوانند از این برنامه آموزشی برای بهبود کارکردهای اجرایی دانشآموزان کمپیشرفت استفاده کنند.

https://jsli.shirazu.ac.ir/article_8159_84330847f08deace6e101e9e7b7e3ee8.pdf

دانشگاه شیراز مجله مطالعات آموزش و یادگیری 2228-5075 17 1 2025 03 21 Meta-Analysis of the Relationship Between Metacognitive Beliefs and Test Anxiety: Empirical Evidence from Iran فراتحلیل رابطه باورهای فراشناختی و اضطراب امتحان: شواهد تجربی در ایران 119 138 8160 10.22099/jsli.2025.8160 FA سید مهدی سرکشیکیان دکتری تخصصی روان‌شناسی تربیتی، گروه روان‌شناسی تربیتی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران مرضیه یاری زنگنه استادیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی. واحد مرودشت. دانشگاه آزاد اسلامی، مرودشت، ایران Journal Article 2025 03 04 This study used a meta-analysis method to synthesize and analyze the existing evidence on the relationship between metacognitive beliefs and test anxiety in Iran. It included 17 correlational studies conducted in Iran between 2011 and 2024, all published in Persian. To select studies, criteria such as the use of valid instruments, provision of sufficient data to calculate the effect size, and conducting the study in a correlational manner were considered. The examined sources included articles published in domestic scientific research journals and theses available in the databases of Normags, Magiran, the Comprehensive database of Humanities, Elmnet, Civilica, SID, and Irandoc. After searching based on the relevant keywords and applying inclusion and exclusion criteria, the final studies were selected. The data were analyzed using CMA2 software after screening. The results showed that the combined effect size was 0.821, which is considered high based on Cohen's criterion. Additionally, the effect size was estimated by gender: 0.760 for girls and 0.591 for boys, indicating that the relationship between the variables is stronger in girls than in boys. The findings of this meta-analysis are consistent with theoretical foundations and previous research, confirming that metacognitive beliefs are related to test anxiety. این پژوهش با استفاده از روش فراتحلیل به ترکیب و تحلیل شواهد موجود دربارة رابطه باورهای فراشناختی و اضطراب امتحان در ایران پرداخته است. این مطالعه شامل ۱۷ پژوهش همبستگی است که بین سال‌های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۳ در ایران انجام ‌شده و به زبان فارسی منتشر شده‌اند. برای انتخاب مطالعات، معیارهایی مانند استفاده از ابزارهای معتبر، ارائه داده‌های کافی برای محاسبه اندازه اثر و انجام پژوهش به‌صورت همبستگی در نظر گرفته شد. منابع مورد بررسی شامل مقالات منتشرشده در مجلات علمی پژوهشی داخلی و پایان‌نامه‌های موجود در پایگاه‌های اطلاعاتی نورمگز، مگیران، پرتال جامع علوم‌ انسانی، علم‌نت، سیویلیکا، جهاد دانشگاهی و ایرانداک بودند. پس‌از جستجو براساس کلیدواژه‌های مرتبط و اعمال معیارهای ورود و خروج، پژوهش‌های نهایی انتخاب شدند. داده‌ها پس‌از غربالگری با استفاده از نرم‌افزار CMA2 تحلیل شدند. نتایج نشان داد اندازه اثر ترکیبی برابر با ۸۲۱/۰ به دست آمد که بر اساس ملاک کوهن، در سطح بالا ارزیابی می‌شود. همچنین، اندازه اثر به‌تفکیک متغیر جنسیت نیز برآورد شد. اندازه اثر برای دختران برابر با ۷۶۰/۰ و برای پسران برابر با ۵۹۱/۰ محاسبه شد که نشان می‌دهد رابطه متغیرهای موردنظر در زنان قوی‌تر از مردان است. ییافته‌های این فراتحلیل با مبانی نظری و پژوهش‌های پیشین هم‌راستا بوده و تأیید می‌کند که باورهای فراشناختی با اضطراب امتحان ارتباط دارند.

https://jsli.shirazu.ac.ir/article_8160_757777ce2e81b81876981e9598c7ffdb.pdf

دانشگاه شیراز مجله مطالعات آموزش و یادگیری 2228-5075 17 1 2025 03 21 The Relationship between Academic Support and Emotional Well-Being: The Mediating Role of Self-Esteem رابطه حمایت تحصیلی با بهزیستی هیجانی: نقش واسطه‌ای عزت‌نفس 139 162 8176 10.22099/jsli.2025.8176 FA زهرا سعادت دانشگاه شیراز فریده یوسفی عضو هیات علمی دانشگاه شیراز Journal Article 2024 07 16 The aim of this study was to investigate the mediating role of self-esteem in the relationship between academic support and emotional well-being. The participants consisted of 335 (78 males, 257 females) undergraduate students from Shiraz University who were selected by convenience sampling method due to COVID-19 pandemic restrictions to select participants randomly. Research instruments included Academic Support Scale, the Subjective Well-being Scale, and Rosenberg Self-esteem Scale. Data were analyzed using Structural Equation Modeling and through AMOS-26 software. The results showed an adequate model fit. According to the findings, academic support did not have any direct and significant effects on emotional well-being, but had a direct and significant effect on self-esteem. Also, the effect of self-esteem on emotional well-being was positive and statistically significant. Moreover, academic support had an indirect and significant effect on emotional well-being through mediation of self-esteem. So according to the findings, it can be concluded that increasing academic support by raising students’ self-esteem levels increases their emotional well-being. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه حمایت تحصیلی با بهزیستی هیجانی و در نظر گرفتن نقش واسطه‌گری عزت‌نفس انجام شد. مشارکت‌کنندگان این پژوهش 335 نفر (257 زن و 78 مرد) از دانشجویان دوره کارشناسی دانشگاه‌ شیراز بودند، که به‌علت همه‌گیری بیماری کووید-19 و امکان‌پذیر نبودن نمونه‌گیری تصادفی، به شیوة نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل مقیاس‌های حمایت تحصیلی، بهزیستی هیجانی و عزت‌نفس بودند. تجزیه‌و‌تحلیل داده‌ها به روش آماری مدل‌یابی معادلات ساختاری و با استفاده از نرم‌افزار AMOS نسخه 26 صورت پذیرفت. نتایج، حاکی از برازش مناسب مدل پژوهش بود. براساس یافته‌ها، حمایت تحصیلی اثر مستقیم و معنی‌داری بر بهزیستی هیجانی نداشت اما بر عزت‌نفس اثر مثبت و مستقیم داشت. همچنین اثر عزت‌نفس بر بهزیستی هیجانی به‌صورت مثبت و معنی‌دار بود. علاوه‌بر این، نتایج نشان داد که عزت‌نفس در رابطه بین حمایت تحصیلی و بهزیستی هیجانی به‌طور کامل نقش واسطه‌گری ایفا می‌نماید. براساس یافته‌های این پژوهش می‌توان نتیجه گرفت، که افزایش سطوح حمایت تحصیلی با ارتقای سطح عزت‌نفس دانشجویان، موجبات افزایش بهزیستی هیجانی آن‌ها را فراهم می‌کند.

https://jsli.shirazu.ac.ir/article_8176_4402bc53bd417d0d5f86d6b03bb1c6a7.pdf

دانشگاه شیراز مجله مطالعات آموزش و یادگیری 2228-5075 17 1 2025 03 21 The Effectiveness of Cognitive Rehabilitation Program on Hot and Cold Executive Functions in Female Students with Math Anxiety Disorder اثربخشی برنامه توانبخشی شناختی بر نارسایی کارکردهای اجرایی سرد و گرم در دانش‌آموزان دختر دارای اضطراب ریاضی 163 182 8126 10.22099/jsli.2025.8126 FA شهروز نعمتی عضو هیات علمی دانشگاه تبریز. دکتری تخصصی آموزش کودکان استثنایی رحیم بدری گرگری هیئت علمی دانشگاه تبریز داود طهماسب زاده شیخلار عضو هیئت علمی دانشگاه ماهک نقی زاده دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی، پردیس بین المللی ارس دانشگاه تبریز، جلفا، ایران. Journal Article 2024 06 15 The aim of the present study was to determine the effectiveness of cognitive rehabilitation program training on cold and hot executive functions in female students with mathematics anxiety disorder. The present study was applied in terms of its purpose and was an experimental study with a pre-test-post-test design with a control group and a one-month follow-up period in terms of its data collection method. The statistical population included all female students in the second period of high school in Jolfa City (East Azerbaijan Provine) in the academic year of 1402-1403, from which 30 female students with Mathematics anxiety disorder were selected using purposive sampling and randomly divided into two groups of 15. The measurement tools included the Mathematics Anxiety Questionnaire and the Behavioral Rating Questionnaire for Executive Functions. The experimental group underwent two one-and-a-half-hour sessions of the Captain Log cognitive rehabilitation program weekly; while the control group did not receive any training. The results of the mixed analysis of variance test showed that in the post-test and follow-up, the mean score of cold and hot executive function disorder in the experimental group decreased compared to the control group. It can be concluded that the cognitive rehabilitation program can be effective in reducing and improving cold and hot executive function disorder in female students with Mathematics anxiety. هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی آموزش برنامه توانبخشی شناختی بر کارکردهای اجرایی سرد و گرم در دانش‌آموزان دختر با اختلال اضطراب ریاضی بود. پژوهش حاضر ازلحاظ هدف کاربردی و ازنظر روش جمع‌آوری اطلاعات، آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون همراه با گروه کنترل و دوره پیگیری یک ماهه بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش‌آموزان دختر دوره دوم متوسطه مدارس شهرستان جلفا (استان آذربایجان شرقی) در سال تحصیلی1403- 1402 بود که از میان آن‌ها 30 دانش‌آموز دختر با اختلال اضطراب ریاضی با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه 15 نفری قرار گرفتند. ابزارهای اندازه‌گیری شامل پرسش‌نامه اضطراب ریاضی و پرسش‌نامه درجه‌بندی رفتاری کارکردهای اجرایی بودند. گروه آزمایش به‌صورت هفتگی دو جلسه یک و نیم ساعته تحت برنامه توانبخشی شناختی کاپیتان لاگ قرار گرفت؛ ولی گروه کنترل هیچ آموزشی دریافت نکرد. نتایج آزمون تحلیل واریانس آمیخته نشان داد که در پس‌آزمون و پیگیری، میانگین نمره نارسایی کارکردهای اجرایی سرد و گرم گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل کاهش یافته ‌است. می‌توان نتیجه گرفت که برنامه توانبخشی شناختی می‌تواند بر کاهش و بهبود نارسایی کارکردهای اجرایی سرد و گرم در دانش‌آموزان دختر دارای اضطراب ریاضی موثر واقع شود.

https://jsli.shirazu.ac.ir/article_8126_5a3836d396485d9f22acf5fdf1036902.pdf

دانشگاه شیراز مجله مطالعات آموزش و یادگیری 2228-5075 17 1 2025 03 21 An Explanatory Model of Academic Dishonesty Based on the Theory of Planned Behavior مدل تبیینی بی‌صداقتی تحصیلی مبتنی بر نظریه رفتار برنامه‌ریزی‌شده 183 210 8123 10.22099/jsli.2025.8123 FA حمید بارانی روان شناسی تربیتی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دنشگاه شیراز، ایران بهرام جوکار عضو هیئت علمی فرهاد خرمایی هیات علمی دانشگاه شیراز محبوبه فولادچنگ دانشیار دانشگاه شیراز Journal Article 2024 04 08 The present study, aiming to explain the antecedents of academic dishonesty, tested a model based on the Theory of Planned Behavior. In this model, the effect of university culture on academic dishonesty behavior was examined through the mediation of attitude, subjective norm, perceived behavioral control, and intention. This correlational study was conducted on 874 undergraduate students of Shiraz University who were selected using the multistage cluster sampling method. Data were collected with the University Culture Scale, the Integrated Scale for Measuring the Components of the Theory of Planned Behavior Specific to Academic Dishonesty, and the Academic Dishonesty Behavior Scale and were analyzed using the structural equation modeling method (Smart PLS 3 software). Convergent and discriminant validity, as well as the reliability of the instruments, were confirmed. The findings showed that academic dishonesty intention significantly mediates the relationship between each of the predictors (university culture, attitude, norm, and behavioral control) and dishonesty behavior. Also, the total indirect effect of university culture on academic dishonesty through the mediators (attitude, subjective norm, perceived behavioral control, and intention) was significant. These results, while emphasizing the pivotal role of intention, indicate that managing academic dishonesty requires simultaneous attention to contextual, cognitive, and motivational variables. پژوهش حاضر با هدف تبیین پیشایندهای بی‌صداقتی تحصیلی، مدلی مبتنی‌بر نظریه رفتار برنامه‌ریزی‌شده را آزمون کرد. در این مدل، تأثیر فرهنگ دانشگاه بر رفتار بی‌صداقتی تحصیلی ازطریق میانجی‌گری نگرش، هنجار ذهنی، کنترل رفتاری ادراک‌شده و قصد بررسی شد. این پژوهش همبستگی بر روی ۸۷۴ دانشجوی کارشناسی دانشگاه شیراز که با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند، انجام شد. داده‌ها با مقیاس فرهنگ دانشگاه، مقیاس یکپارچه سنجش اجزای نظریه رفتار برنامه‌ریزی‌شده ویژه بیصداقتی تحصیلی و مقیاس رفتار بی‌صداقتی جمع‌آوری و با روش مدل‌یابی معادلات ساختاری (نرم‌افزار Smart PLS 3) تحلیل شدند. روایی همگرا و واگرا و همچنین پایایی ابزارها تأیید شد. یافته‌ها نشان دادند که قصد بی‌صداقتی تحصیلی، رابطه بین هریک از پیش‌بین‌ها (فرهنگ دانشگاه، نگرش، هنجار و کنترل رفتاری) و رفتار بی‌صداقتی را به‌شکل معنیداری میانجی‌گری می‌کند. همچنین اثر غیرمستقیمِ کل فرهنگ دانشگاه ازطریق میانجیگرها (نگرش، هنجار ذهنی، کنترل رفتاری ادراک‌شده و قصد) بر بی‌صداقتی تحصیلی معنیدار بود. این نتایج ضمن تأکید بر نقش محوری «قصد»، نشان می‌دهد که مدیریت بی‌صداقتی تحصیلی نیازمند توجه هم‌زمان به متغیرهای زمینه‌ای، شناختی و انگیزشی است.

https://jsli.shirazu.ac.ir/article_8123_3fa0a18f71844de4ce7f8bbf7c70fe9f.pdf

دانشگاه شیراز مجله مطالعات آموزش و یادگیری 2228-5075 17 1 2025 03 21 The Effectiveness of the Growth Mindset Strategy on Love to Learning, Effort and Persistence, Curiosity and Selfesteem 8-12 Years Old Children اثربخشی راهبرد ذهنیت رشد بر عشق به یادگیری، تلاش و پایداری، کنجکاوی و حرمت خود کودکان 12-8 ساله 211 230 8273 10.22099/jsli.2025.8273 FA ریحانه بیرقی کارشناس ارشد گروه روانشناسی ،واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران منصوره بهرامی پور استادیار گروه روانشناسی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران. Journal Article 2024 10 08 The aim of the present study was to determine the effectiveness of teaching growth mindset strategies on love of learning, effort and persistence, curiosity and self-esteem of 8–12-year-old children. The research method was an experimental type with experimental and control groups with pre-test-post-test and a 45-day follow-up period. The statistical population was all children aged 8 to 12 in Isfahan who referred to active counseling centers in the field of children and adolescents in the Spring of 1403, from which 40 children aged 8 to 12 (for two groups and 20 people in each group) were selected through convenient sampling by taking the entry criteria and were randomly assigned into control and experimental groups. The research tools included love of learning, effort and persistence, curiosity and self-esteem questionnaires. The data from the research were analyzed using a two-factor mixed analysis of variance test and Bonferroni post hoc test through SPSS-26 statistical software. The results showed that teaching growth mindset strategies was significantly effective on love of learning, effort and persistence, curiosity, and self-esteem in 8–12-year-old children in the post-test and follow-up stages. Therefore, given the emphasis on positive components among 8–12-year-old children, researchers in the research and clinical fields should pay attention to these findings. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش راهبردهای ذهنیت رشد بر عشق به یادگیری، تلاش و پایداری، کنجکاوی و عزت‌نفس کودکان ۸ تا ۱۲ ساله انجام شد. روش پژوهش از نوع آزمایشی با طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون و گروه کنترل همراه با دوره پیگیری ۴۵ روزه بود. جامعه آماری شامل همه کودکان ۸ تا ۱۲ ساله شهر اصفهان بود که در بهار ۱۴۰۳ به مراکز مشاوره فعال حوزه کودک و نوجوان مراجعه کرده بودند. از این جامعه، ۴۰ کودک به روش نمونه‌گیری در دسترس و با در نظر گرفتن ملاک‌های ورود انتخاب شدند و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه ۲۰ نفر) جای گرفتند. ابزار پژوهش پرسش‌نامه‌های استاندارد عشق به یادگیری، تلاش و پایداری، کنجکاوی و عزت‌نفس بود. داده‌ها با استفاده از تحلیل واریانس دو عاملی آمیخته و آزمون تعقیبی بونفرونی در نرم‌افزار SPSS-26 تحلیل شدند. نتایج نشان داد که آموزش راهبردهای ذهنیت رشد در افزایش عشق به یادگیری، تلاش و پایداری، کنجکاوی و عزت‌نفس کودکان تأثیر معنی‌دار داشته و این اثربخشی در مرحله پیگیری نیز حفظ شده است. براساس یافته‌ها، توجه به آموزش مولفه‌های مثبت روان‌شناختی برای ارتقای رشد فردی و اجتماعی کودکان ضروری است و می‌تواند مورد توجه پژوهشگران و متخصصان بالینی قرار گیرد.

https://jsli.shirazu.ac.ir/article_8273_bc5050d93250a5649d01fa46aca0efe3.pdf

دانشگاه شیراز مجله مطالعات آموزش و یادگیری 2228-5075 17 1 2025 03 21 Presenting a model of factors affecting the financial literacy of 9th grade students: A qualitative study based on students' perspectives ارائه مدلی از عوامل مؤثر بر سواد مالی دانش‌آموزان پایه نهم: مطالعه‌ای کیفی بر اساس دیدگاه دانش‌آموزان 231 252 8274 10.22099/jsli.2025.8274 FA مریم شایان گروه ریاضی دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی نرگس یافتیان عضو هیات علمی دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی Journal Article 2025 03 13 The present study was conducted to provide a model of the factors influencing financial literacy among ninth-grade students. To achieve this objective, a qualitative approach based on grounded theory was adopted for data collection. Participants were selected through purposive sampling from ninth-grade students in Isfahan city. Data were collected through semi-structured interviews, and theoretical saturation was reached after interviewing 14 students. The qualitative data from the interviews were analyzed using open, axial, and selective coding processes. To ensure the quality and validity of the research, expert review, evaluation, and verification of the data were utilized. According to the perspectives of ninth-grade students, the identified categories and subcategories were organized into two main groups: internal factors and external factors. Internal factors included subcategories such as financial knowledge, motivation, metacognition, problem-solving skills, and beliefs. The subcategories of society, educational environment, and family were classified as external factors influencing the financial literacy of ninth-grade students. Ultimately, a theoretical model of the factors affecting students’ financial literacy was developed and presented as the main finding of the study. It is hoped that the analysis of these factors will provide suitable strategies for educational planners to enhance students’ financial literacy. پژوهش حاضر با هدف ارائه مدلی از عوامل مؤثر بر سواد مالی دانش‌آموزان پایه نهم انجام گرفت. براساس این هدف، گردآوری داده‌ها با رویکرد کیفی، مبتنی‌بر نظریه داده‌بنیاد صورت گرفت. شرکت‌کنندگان از بین دانش‌آموزان پایه نهم شهر اصفهان و با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. در این پژوهش، داده‌ها ازطریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته جمع‌آوری شدند و بعداز مصاحبه با 14 دانش‌آموز، اشباع نظری حاصل گردید. تجزیه‌وتحلیل داده‌های کیفی حاصل از مصاحبه‌ها، با استفاده از فرایند کدگذاری‌های باز، محوری و انتخابی، انجام گرفت. جهت حصول اطمینان از کیفیت پژوهش و اعتباریابی یافته‌ها از راهبردهای بازبینی، ارزیابی و تأیید داده‌ها توسط صاحب‌نظران استفاده شد. براساس دیدگاه دانش‌آموزان پایه نهم، دسته‌بندی مقوله‌ها و زیرمقوله‌ها در دو دسته کلی عوامل درونی و عوامل بیرونی انجام گرفت. عوامل درونی شامل زیرمقوله‌های دانش مالی، انگیزش، فراشناخت، مهارت حل مسئله و باورها بودند و زیرمقوله‌های جامعه، محیط آموزشی و خانواده در دسته عوامل بیرونی مؤثر بر سواد مالی دانش‌آموزان پایه نهم قرار گرفتند. در نهایت و به‌عنوان یافته کلی پژوهش، مدل نظری عوامل مؤثر بر سواد مالی دانش‌آموزان تدوین و ارائه گردید. امید است واکاوی این عوامل، راهکارهای مناسبی در جهت ارتقای سطح سواد مالی دانش‌آموزان، پیشِ‌ روی برنامه‌ریزان آموزشی قرار دهد.

https://jsli.shirazu.ac.ir/article_8274_ac69ae2c7e72d748c423c0e8ac37cf3c.pdf