دانشگاه شیراز مجله مطالعات آموزش و یادگیری 2228-5075 18 1 2026 03 21 The Relationship between Parental Acceptance-Rejection and Students’ Test Anxiety: The Mediating Role of Negative and Positive Automatic Thoughts رابطه پذیرش- طرد والدین و اضطراب امتحان: نقش واسطه‌ای افکار خودآیند منفی و مثبت 184 161 8745 10.22099/jsli.2026.8745 FA فاطمه رنجبران کارشناسی ارشد روان‌شناسی تربیتی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران فریده یوسفی عضو هیات علمی دانشگاه شیراز Journal Article 2024 08 11 In this study, the relationship between parental acceptance-rejection dimensions and students' test anxiety with mediation of negative and positive automatic thoughts in the form of a causal model was investigated. The study method was descriptive-correlation. The study participants were 369 high school girls and boys (10th and 11th grades) of public schools in Shiraz city in the academic year of 1402-1403, who were selected by random multi-stage cluster sampling. The Parental Acceptance-Rejection Questionnaire, the Test Anxiety Inventory, and the Children’s Automatic Thoughts Scale-Negative/Positive were used as study instruments. The relationship between the variables was studied by the path analysis method. Results showed that all the dimensions of parental acceptance-rejection directly and significantly predict negative automatic thoughts, and the dimensions of  warmth/affection and undifferentiated rejection significantly predict positive automatic thoughts. Also, there was a direct and significant relationship between the dimensions of warmth/affection and undifferentiated rejection with test anxiety. Based on the results, both negative and positive automatic thoughts significantly predict test anxiety. Negative and positive automatic thoughts played a mediating role in the relationship between the dimensions of parental acceptance-rejection and test anxiety. According to the findings of this research, it can be concluded that increasing parental acceptance and decreasing parental rejection can lead to a decrease in negative automatic thoughts, an increase in positive automatic thoughts and a decrease in exam anxiety. در این پژوهش، رابطه ابعاد پذیرش- طرد والدین و اضطراب امتحان دانش‌آموزان با واسطه‌گری افکار خودآیند منفی و مثبت در قالب یک مدل علّی مورد بررسی قرار گرفت. روش پژوهش از نوع توصیفی _ همبستگی بود. شرکت‌کنندگان پژوهش 369 نفر از دانش‌آموزان دختر و پسر دوره دوم متوسطه (دهم، یازدهم) مدارس دولتی شهر شیراز در سال تحصیلی 1403-1402 بودند که به روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چند مرحله‌ای انتخاب شدند. پرسش‌نامه پذیرش- طرد والدین روهنر، پرسش‌نامه اضطراب امتحان اسپیلبرگر و مقیاس افکار خودآیند منفی و مثبت کودکان هوگندورن و همکاران، به‌عنوان ابزارهای پژوهش مورد استفاده قرار گرفتند. بررسی رابطه میان متغیرها در قالب تحلیل مسیر انجام شد. یافته‌ها نشان دادند، همه ابعاد پذیرش- طرد والدین به‌طور مستقیم و معنی‌دار افکار خودآیند منفی را پیش‌بینی می‌کنند و دو بعد گرمی/ محبت و طرد نامتمایز به‌طور معنی‌دار افکار خودآیند مثبت را پیش‌بینی می‌کنند. همچنین، رابطه مستقیم و معنی‌داری میان ابعاد گرمی/ محبت و طرد نامتمایز با اضطراب امتحان وجود دارد. براساس یافته‌ها، هم افکار خودآیند منفی و هم افکار خودآیند مثبت به‌طور معنی‌دار اضطراب امتحان را پیش‌بینی کردند. افکار خودآیند منفی و مثبت دارای‌ نقـش‌ واسـطه‌گـری‌ در بـین‌ ابعاد پذیرش- طرد والدین و اضطراب امتحان بودند. با توجه ‌به یافته‌های پژوهش حاضر می‌توان نتیجه گرفت که افزایش پذیرش والدین و کاهش طرد آن‌ها می‌تواند کاهش افکار خود آیند منفی، افزایش افکار خودآیند مثبت و کاهش اضطراب امتحان را به دنبال داشته باشد. https://jsli.shirazu.ac.ir/article_8745_f578a8e615b780008b66d0c55f4762e4.pdf